Цифрлық құралдар матчты талдауды жеңілдетіп, көру тәжірибесін байытады.

Футбол цифр: жаңа буын жанкүйерлері қалай ойынды оқиды

Қазіргі трибуналарда телефон ұстап отырғандар көп. Бірі матчты тікелей эфирден қайта қарап үлгереді, екіншісі статистиканы жаңартып отырады. Осындай көріністер футболды басқаша қабылдайтын жаңа буынды танытады. Олар алаңдағы әр қимылды дерекпен салыстырып үйренген. Кей жанкүйер деректерге үңілген сайын ойынға көзқарасы өзгереді, тіпті коэффициент ағымын бақылап жүретін букмекер қандай мәліметке сүйенетінін түсінуге тырысатындар бар. 

Сандық дерек жанкүйердің көзқарасын қалай өзгертті

Ойын жүріп жатқанда адамның назары жиі экранға бұрылады. Көрермен үшін көрсеткішті тексеру әдетке айналды. Көп жанкүйер үзіліс кезінде xG көрсеткішіне үңіліп, команда шабуылын сандар арқылы өзара талқылайды. Сол арада адамға коэффициенттерді қалай есептейтінін түсіну оңай көрінді. Дерекке негізделген күтулер матчқа деген қызығушылықты арттырады.

Кей стадионда жанкүйерлер бірден бірнеше платформа арқылы дерек жинайды. Қысым картасы, пас бағыты, жылдамдық мәліметі сияқты құралдар олардың қолында бар. Бұрын мұндайды тек аналитиктер қолданатын. Қазір қарапайым көрермен де әр эпизодтың астарын табуға тырысады.

Ойын барысын оқуға көмектесетін деректер

Тәжірибелі жанкүйерлер үшін статистика балама көз ретінде қызмет етеді. Атауы жиі айтылатын бірнеше көрсеткіш ойынның ағынын түсінуге мүмкіндік береді. Көрермен оларды телевизиялық трансляциядан немесе мобильді қосымшадан табады.

• xG ықтимал соғатын сәттің сапасын көрсетеді. Көптеген адам гол кірмесе де команда жақсы ойнап жатқанын осы көрсеткішке қарап бағалайды.
• PPDA қарсыластың қысым деңгейін есептейді. Қорғаныс қалай жұмыс істеп жатқанын байқауға көмектеседі.
• Progressive passes шабуыл құрылымындағы жылдамдықты ашады. Лайнбрейкинг пас деп аталатын ұғым осы жерде жиі кездеседі.
• Heatmap ойыншының алаңдағы жүрісін түсіндіреді. Бұл карта адамға футболшының рөлін нақты көруге жол ашады.

Осы деректердің дені бүгінде ашық платформаларда бар. Көп жанкүйер pass network карталарын да пайдаланады, себебі ол команда шабуылының қалай өрбитінін айқын көрсетеді. Shot map сызбасы соққының қай тұстан жасалғанын анықтап, шабуыл шешімін түсінуге мүмкіндік береді. Оларды пайдалану үшін арнайы білім қажет емес. Түрлі қосымша мен сайт қысқа уақытта үйренуге болатындай интерфейс ұсынады.

Көрермен тәжірибесін өзгертетін әдеттер

Көпшілік бұрын тек эмоциямен қарайтын. Қазір кей жанкүйер expected threat сияқты көрсеткіштерді де қарайды, өйткені ол шабуылдың дамуына әсер еткен қадамдарды анық көруге жол ашады. Қазір матчқа дайындалу деген бар. Жанкүйер қарсыластың соңғы бес кездесуін қарап шығады, ойыншылардың физикалық формасын бағалайды. Көбіне арнаулы талдау орталықтарындағы мәліметті қарайды.

Өз ортасында да өзгеріс байқалады. Достармен жиналғанда әңгіме тактикаға ауады. Бірі ойын сызбасын айтады, екіншісі дерек арқылы ой түйеді. Спорттық талқылау осылай басталады. Матч көргенде эмоция ғана емес, талдау жасау да қызыққа айналды.

Осындай әдет адамның футболды қабылдауын реттейді. Компакт орналасу, прессинг триггері, жоғары блок сияқты про терминдер баяғыдай сирек қолданылмайды. Қарапайым жанкүйер де мұны түсіне бастады.

Көру тәжірибесін толықтыратын цифрлық құралдар

Қосымшалар мен дерек платформалары футболды басқаша ұсынады. Бұл құралдар адамға ойын мәнін тереңірек ашуға мүмкіндік береді. Жанкүйер өз телефонында нақты уақыт деректерін қарайды. Жаңартулар бірнеше секундта жетеді.

Кей кезде жанкүйерлер Ла Лига не басқа лига матчтарын бірге көргенде, бірі жылдамдық дерегін қарап қапталдағы ойыншының минутына орташа жүгіру қашықтығын айтып отырады, екіншісі пас бағыттарын зерттейді, үшіншісі тактикалық сызбаны түзетеді. Бәрінің қолында смартфон болғандықтан, ойынға талдау арқылы араласу әдетке айналды.

Осы тәжірибені жеңілдететін бірнеше кең тараған мүмкіндік бар.

1. Нақты уақыттағы хронология. Жанкүйер шабуыл қалай басталғанын көре алады.
2. Қысым картасы. Алаңдағы позицияларды түсінуге көмектеседі.
3. Ойыншы салыстыру беттері. Әрқайсысы үшін жүгіру қашықтығы, пас дәлдігі, дуэль саны сияқты көрсеткіш беріледі.

Осындай деректер матч барысындағы ұсақ бөлшектерді айқындайды. Sequence map арқылы шабуылдың неше секундқа созылғанын және оған қанша ойыншы қатысқанын да көруге болады. Талдауға қызығатын адам үшін мұндай ақпарат ойын ырғағын анықтауына көмектеседі. Ойыншы бір сәтке тоқтап қалса, не себеп болғанын картадан немесе диаграммадан табуға болады.

Сандарға сүйенген жанкүйер мәдениеті

Жас көрермен арасында дерек жай талдау емес, әдетке айналды. Олар ұсынылған сызбаларға қарап ойынның бағытын сезеді. Көпшілік оқиғаларды мұқият бақылауды үйренді. Нақты эпизодтарды талқылау қарапайым күнделікті әңгімеге айналды.

Бұл мәдениет әлеуметтік желіде ерекше байқалады. Қолданушылар матч біткен соң бірнеше минутта талдау жүктеп үлгереді. Денбей қарап шыққан адам статистиканың қай жерде әсер еткенін анық көреді. Жазбалардың астында түсініктеме қалдырғандар пікір алмасады. Осылайша орта қалыптасады.

Талдау процесі қызық болу үшін бірнеше әдіс жиі қолданылады.

• Деректі контекстпен беру. Жанкүйер белгілі бір эпизодқа қатысты көрсеткішті бөліседі.
• График пен қысым картасын қиыстыру. Әсіресе отырық шабуылда не болғанын білуге жақсы көмектеседі.
• Ойыншыларды рөл бойынша бөлу. Миссиясын түсінуге жағдай жасайды.

Қарапайым әңгімеден туатын қызығушылық

Жанкүйер футболды бұрынғыдан өзгеше қабылдайды. Ол ойын көргенде көз алдынан карталар мен кестелер өтеді. Адам достарымен сөйлескенде немесе талқылауға қатысқанда осы деректерді қолданады. Сандар ойын мәнін тереңдетеді. Кей жанкүйер дерекке сүйене отырып ойын құрылымындағы өзгерісті ертерек байқайды. 

Мысалы, команда бірден қысымды күшейткенін PPDA төмендегенде түсінеді, ал пас бағыты өзгерсе шабуыл бағыты да ауысқанын аңғарады. Футбол арқылы құрылған шағын қоғамдастықтар көбейді. Ақпарат пен сезім араласып, жаңа әдет қалыптасты.