“Ұлытау” - “Қызылжар” : Нұркен Мазбаев пен Милич Чурчичтің тактикалық дуэлі

Бұл ойын — маусымның басы болғанына қарамастан, екі ұжым үшін де турнирлік кестедегі позицияларын айқындау тұрғысынан стратегиялық маңызға ие.

Себебі бірінші турдан кейін “Ұлытау” сырт алаңда “Атыраумен” 0:0 ойнап, алғашқы ұпайын алды, ал “Қызылжар” өз алаңында “Каспийді” 2:1 есебімен жеңіп, алғашқы үштікке кірді. Қазіргі кестелік көріністе “Ұлытау” төменгі жақта, ал “Қызылжар” жоғарғы топқа жақын тұр. Сондықтан бұл матч алаң иелері үшін — серпін алудың, қонақтар үшін — жоғары орындардан ажырамаудың ойыны.  

“Ұлытаудың” бірінші турдағы басты табысы — нәтиже ғана емес, құрылым. Команда “Атырауға” қарсы сырт алаңда гол жібермей, қорғанысты жинақы ұстай алды. Бұл — жаңа маусымға қайта жасақталған ұжым үшін жаман старт емес.  

Құрамға қарасақ, “Ұлытауда” тәжірибе мен легионерлік әрлеу бар. Бас бапкер — Нұркен Мазбаев. Тізімде қақпашы Дмитрий Непогодов, жартылай қорғауда Бека Вачиберадзе, Котаро Киши, Хироки Харада, шабуыл шебінде Ариагнер Смит, сондай-ақ қысқы трансферде келген Артур Бугнон секілді ойыншылар бар. 

Теориялық тұрғыдан алғанда, мұндай құрам “Ұлытауға” екі түрлі мүмкіндік береді, біріншісі — жақсы қорғанып, қарсы шабуылға шығу, екіншісі — орталықтағы доп бақылауын күшейтіп, ойынды позициялық арнаға көшіру. Бірақ маусым басында бұл элементтердің бәрі әлі толық пысықталды деу ерте.  

“Ұлытаудың” бүгінгі жоспары тым ашық футболға құрылмайды. Бірінші турдағы тең нәтиже командаға “алдымен тәртіп, сосын тәуекел” деген модельдің жұмыс істейтінін көрсетті. Әсіресе өз алаңындағы алғашқы маңызды ойындардың бірінде олар матчты эмоциямен бастап, бірақ құрылымын жоғалтпауға тырысады. Бұл ойында “Ұлытаудың” ең қауіпті қаруы — стандарттар, екінші доптар және жылдам ауысымдар болуы ықтимал. Мұндай тұжырым команда құрамындағы ойыншылар мен бірінші турдағы нәтижеге сүйенген аналитикалық қорытынды.  

“Қызылжар” бұл кездесуге көңіл күйі жоғары команда ретінде келіп отыр. Бірінші турда Петропавлдық ұжым “Каспийді” 2:1 есебімен жеңді, алдымен қарсылас есеп ашты, кейін “Қызылжар” матч соңында камбэк жасады. Александр Соколенконың пасынан Этьен Бугреесепті теңестірді, ал жеңіс голын Йоаннес Бьярталид соққты. Мұндай жеңіс тек 3 ұпай емес, команданың функционалдық және психологиялық дайындығын да көрсетеді.  

Команданың тұрақтылығы бапкерлік деңгейден де көрінеді. “Қызылжар” ресми түрде бас бапкер Милич Чурчичпен келісімін ұзартқанын жариялаған. Клубтың ресми құрам тізімінде Дмитрий Челядинік, Вадим Петров, Евгений Макаренко, Юрий Перцух, Александр Соколенко, Пламен Гылыбов, Тимур Мульдинов, Йоаннес Бьярталид, Этьен Бугре секілді футболшылар бар. Бұл қағаз жүзінде “Ұлытауға” қарағанда сәл жинағырақ, біршама үйлескен ұжым әсерін береді.  

Қос команданың соңғы матчтарына тоқталсақ, 2025 жылғы 10 мамырда Петропавлда “Қызылжар” “Ұлытауды” 2:1 есебімен ұтты. Ал 2025 жылғы 09 тамызда Жезқазғанда өткен матч 1:1 болып аяқталды, бұл ойында қонақтар сапынан Тоқтар Жаңылышбай, ал алаң иелері сапынан Абзал Таубай гол соққан болатын. Яғни соңғы екі ресми кездесуде “Қызылжар” жеңілген жоқ, бір жеңіс, бір тең ойын.  

Бұл статистика бүгінгі матчтың психологиясына әсер етеді. “Қызылжар” алаңға “біз бұл қарсыласпен ойнай аламыз” деген сеніммен шығады. Ал “Ұлытау” үшін бүгінгі ойын — тек 3 ұпай емес, соңғы маусымнан қалған ыңғайсыз серияны бұзу мүмкіндігі.

Орталық алаңдағы күрес. “Ұлытау” жартылай қорғаныста допты көбірек ұстай алатын, бірақ бір мезетте тәртіпті жоғалтпайтын модельге ұмтылады деп ойлауға негіз бар. Құрамында Киши, Харада, Вачиберадзе секілді доппен жұмыс істей алатын ойыншылар бар. Ал “Қызылжар” керісінше, матчтың ұзақ бөлігінде сабыр сақтап, соңғы отыз минутта темпті көтере алатынын бірінші турда көрсетті. “Каспийге” қарсы камбэк — соның дәлелі. Сондықтан бүгінгі ойында егер есеп ұзақ уақыт тең болып тұрса, уақыт өткен сайын бастама қонақтарға ауысуы мүмкін.  

Фланг пен соңғы пас. “Қызылжар” бірінші турда Соколенко – Бугре, кейін Бьярталид арқылы шешуші сәттерді тиімді пайдаланды. Бұл олардың шабуылдағы соңғы фазасы жаман емес екенін көрсетеді. “Ұлытау” үшін жауап — шабуылда асықпай, бірақ бос аймақтарды дәл табу. Егер алаң иелері ойынды тек күшке сүйеп жіберсе, “Қызылжардың” тәжірибелі қаңқасы оны көтеріп кетуі мүмкін. Ал егер “Ұлытау” матчты эпизодтарға бөліп, әр стандартты шағын мүмкіндікке айналдырса, онда тепе-тең шайқас көреміз.  

“Ұлытау” үшін бірінші болып гол жіберіп алмау өте маңызды. Себебі бұл команда әлі толық пісіп жетілмеген жаңа жобаның әсерін береді, тәртіппен ойнағанда ұпай ала алады, ал есеп қуа бастағанда аралықтар ашылуы мүмкін. “Қызылжар” болса, керісінше, матч ішінде сабырын жоғалтпайтын, соңына дейін ойнайтын команда ретінде көрінді. Сондықтан алғашқы гол бұл ойынның тактикалық картинасын түбегейлі өзгертіп жібереді.  

Жезқазған бойынша матч уақытына жақын ауа райы шамамен +6, +7°C, ашық не сәл тұманды-күншуақты жағдайда болады деген болжам бар. Бұл — аса ауыр қысқы футбол емес, бірақ наурыз ортасындағы салқындыққа тән жағдай. Демек темп мүлде құлап қалады деуге негіз жоқ, бірақ ойынның алғашқы минуттарында командалар бірден жоғары жылдамдыққа көшпеуі мүмкін.

Матчқа бас төреші ретінде Бағдат Абдуллаев, қосалқы көмекшілер ретінде Дмитрий Филоненко мен Амангелді Жүсіпов, ал VAR жағында Марат Искаков пен Наргис Магаукөрсетілген. ҚПЛ деңгейіндегі мұндай матчта VAR факторы, әсіресе стандарттар мен айып алаңындағы эпизодтарда, шешуші рөл атқаруы мүмкін.  

Қорытынды: бұл матчта фаворит бар, бірақ айқын емес

Қағаз жүзінде аздаған басымдық “Қызылжар” жағында. Себебі олар: бірінші турды жеңіспен бастады, соңғы екі ойында “Ұлытаудан” ұтылған жоқ.  

Бірақ бұл матчты біржақты етуге ерте. “Ұлытау” өз алаңында, бірінші турда нөлге ойнағаннан кейін сенім жинап келді, ал құрамында ойынды бір эпизодпен өзгерте алатын бірнеше жаңа ойыншы бар. Сондықтан ең шынайы сценарий — өте тартысты, есеп айырмасы аз ойын. Aladop.kz сайтының аналитикалық болжамы: матч тең нәтижеге де, “Қызылжардың” бір гол айырмасымен жеңісіне де жақын. Ең ықтимал есептер — 1:1 немесе 0:1 / 1:2. Бұл — ресми старттық құрамдар жарияланбай тұрғанға дейінгі, қолдағы соңғы ашық деректерге сүйенген бағам.